Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προχώρησε στην έκδοση κατευθυντήριων γραμμών προς τους κλάδους των μεταφορών και του τουρισμού στην ΕΕ, καθώς οι αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων και οι ανησυχίες για πιθανές ελλείψεις κηροζίνης εντείνονται εξαιτίας της κρίσης στη Μέση Ανατολή και του αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ.
Οι οδηγίες απευθύνονται κυρίως στις αεροπορικές εταιρείες και στα κράτη-μέλη, με στόχο την αποτελεσματικότερη διαχείριση των διαθέσιμων αποθεμάτων κηροζίνης και τον περιορισμό του κόστους σε περίπτωση που συνεχιστούν οι πιέσεις στην παγκόσμια αγορά αεροπορικών καυσίμων.
Παρά τις ανησυχίες, η Κομισιόν εμφανίζεται καθησυχαστική, επισημαίνοντας ότι προς το παρόν δεν παρατηρούνται ελλείψεις κηροζίνης στην Ευρώπη. Η εκπρόσωπος Τύπου για θέματα ενέργειας, Άνα-Κάιζα Ιτκόνεν, τόνισε ότι η Επιτροπή παρακολουθεί στενά την κατάσταση σε συνεργασία με τα κράτη-μέλη, τον κλάδο των αερομεταφορών και τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, υπογραμμίζοντας ότι θα ληφθούν επιπλέον μέτρα εφόσον αυτό κριθεί αναγκαίο.
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή έχει ήδη ανακοινώσει τη δημιουργία ενός «παρατηρητηρίου κηροζίνης», μέσω του οποίου θα υπάρχει στενότερη εποπτεία των αποθεμάτων καυσίμων στην ΕΕ. Μέχρι σήμερα, η ευρωπαϊκή νομοθεσία προέβλεπε μόνο τη διατήρηση στρατηγικών αποθεμάτων πετρελαίου για διάστημα 90 ημερών, χωρίς διαχωρισμό μεταξύ βενζίνης, ντίζελ και κηροζίνης. Εάν η κρίση παραταθεί, εξετάζεται ακόμη και το ενδεχόμενο συντονισμένης αποδέσμευσης αποθεμάτων έκτακτης ανάγκης ή ανακατανομής τους μεταξύ των κρατών-μελών.
Παράλληλα, οι νέες κατευθυντήριες γραμμές ξεκαθαρίζουν ότι οι ευρωπαϊκοί κανόνες για τις ακυρώσεις πτήσεων εξακολουθούν να εφαρμόζονται κανονικά. Οι επιβάτες που επηρεάζονται από ακυρώσεις συνεχίζουν να δικαιούνται επιστροφή χρημάτων, εναλλακτική μεταφορά, παροχή βοήθειας στα αεροδρόμια και αποζημιώσεις για ακυρώσεις της τελευταίας στιγμής.
Η Επιτροπή διευκρινίζει επίσης ότι οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να απαλλαγούν από την υποχρέωση καταβολής αποζημίωσης μόνο εφόσον αποδείξουν ότι οι ακυρώσεις οφείλονται σε «έκτακτες περιστάσεις», όπως πραγματική έλλειψη καυσίμων. Αντίθετα, η αύξηση των τιμών της κηροζίνης δεν θεωρείται από μόνη της επαρκής λόγος εξαίρεσης.
Σαφές μήνυμα αποστέλλεται και σχετικά με τις πρόσθετες χρεώσεις στα αεροπορικά εισιτήρια. Η Κομισιόν υπογραμμίζει ότι οι εταιρείες δεν μπορούν να επιβάλλουν εκ των υστέρων «έκτακτες χρεώσεις καυσίμων» σε ήδη αγορασμένα εισιτήρια, καθώς οι αυξήσεις στις τιμές καυσίμων θεωρούνται πλέον προβλέψιμες. Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, η τελική τιμή του εισιτηρίου πρέπει να είναι εξαρχής πλήρως διαφανής και να περιλαμβάνει όλους τους φόρους και τις επιβαρύνσεις. Οι αλλαγές στις τιμές επιτρέπονται μόνο για νέες κρατήσεις και όχι μετά την ολοκλήρωση της αγοράς.
Η Επιτροπή προειδοποιεί ακόμη ότι τυχόν μεταβολές στην τιμή μετά την αγορά ενδέχεται να συνιστούν παραβίαση των ευρωπαϊκών κανόνων περί αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, με τις εθνικές αρχές να είναι υπεύθυνες για την αξιολόγηση κάθε περίπτωσης.
Επιπλέον, εξετάζεται μεγαλύτερη ευελιξία στο λεγόμενο «tankering», δηλαδή στην πρακτική κατά την οποία τα αεροσκάφη μεταφέρουν περισσότερα καύσιμα ώστε να αποφύγουν τον ανεφοδιασμό σε ακριβότερα αεροδρόμια. Για να αποφευχθούν ακυρώσεις δρομολογίων, οι αεροπορικές εταιρείες ενδέχεται να εξαιρεθούν από ορισμένους περιορισμούς του κανονισμού ReFuelEU Aviation. Παράλληλα, προβλέπονται διευκολύνσεις και για τις χρονοθυρίδες προσγείωσης και απογείωσης στα αεροδρόμια, ώστε οι εταιρείες να μη χάνουν τα δικαιώματά τους σε περιπτώσεις προβλημάτων εφοδιασμού καυσίμων.
Την ίδια ώρα, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Ασφάλειας της Αεροπορίας (EASA) εξέδωσε ειδικό δελτίο ενημέρωσης για την ασφαλή χρήση του αμερικανικού καυσίμου Jet A στην Ευρώπη. Η απόφαση αυτή σχετίζεται με τον κίνδυνο ελλείψεων του Jet A-1, που χρησιμοποιείται παραδοσιακά στην ευρωπαϊκή αγορά, εξαιτίας των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και στον Περσικό Κόλπο.
Όπως επισημαίνει ο EASA, το καύσιμο Jet A χρησιμοποιείται ήδη ευρέως στη Βόρεια Αμερική, ωστόσο η αξιοποίησή του στην Ευρώπη απαιτεί προσεκτική διαχείριση, καθώς παρουσιάζει διαφορετικά τεχνικά χαρακτηριστικά, κυρίως ως προς το σημείο πήξης. Για τον λόγο αυτό, καλούνται αεροπορικές εταιρείες, αεροδρόμια και φορείς επίγειας εξυπηρέτησης να επανεξετάσουν διαδικασίες και ελέγχους, προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφαλής χρήση του καυσίμου.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει πλέον σοβαρά αυτή την εναλλακτική λύση, ενώ αρκετές αεροπορικές εταιρείες πιέζουν για ευρύτερη εφαρμογή της ήδη από το φετινό καλοκαίρι.
